Əlbəttə, biz iqtisadiyyatımızı elə bir vəziyyətə salmağa çalışırıq ki, o, neft amilindən daha az asılı olsun. Lakin Azərbaycanda neft sənayesinin inkişafı, uğurlu neft-qaz əməliyyatları ölkəmizin potensialını xeyli artırmışdır. Ona görə də mən fürsətdən istifadə edərək bir daha Neft Şirkətinin bütün əməkdaşlarını, bütün Azərbaycan neftçilərini bu gözəl bayram münasibətilə təbrik etmək istəyirəm.

Qeyd etmək istəyirəm ki, ömrümün müəyyən bir hissəsini, doqquz ilini Dövlət Neft Şirkətində keçirmişəm. Mən fəxrlə deyə bilərəm ki, mən də neftçilərlə işləmişəm. Biz birlikdə çalışmışıq və Azərbaycanın yeni neft strategiyasının həyata keçirilməsində böyük nailiyyətlər əldə etmişik.

Eyni zamanda, bu gün tarixi bir gündür, çünki 19 il əvvəl "Əsrin müqaviləsi" imzalanmışdır. "Əsrin müqaviləsi"nin imzalanması Azərbaycanın yeni neft strategiyasının həyata keçirilməsində mühüm addım oldu.

"Əsrin müqaviləsi" Heydər Əliyevin neft strategiyasının formalaşmasında xüsusi yer tutur. Bu gün Azərbaycanı müasir neft sənayesi olmadan təsəvvür etmək mümkün deyil. Əgər 1994-cü ildə ümummilli lider Heydər Əliyevin qərarı ilə yeni neft strategiyası başlamasaydı, bu gün ölkəmiz tamamilə başqa istiqamətdə hərəkət edərdi. Bəxtimiz gətirdi ki, ölkəmiz və xalqımız üçün dönüş nöqtəsində Heydər Əliyev xalqın xahişi ilə hakimiyyətə gəldi və Azərbaycanı böyük fəlakətlərdən və bəlalardan xilas edə bildi. Müstəqilliyimizin ilk illəri çox çətin keçdi. Ölkədə ümumi böhran yaşandı. O vaxtkı hakimiyyət öz vəzifələrini yerinə yetirə bilmədi və ölkəni xaosa və anarxiyaya sürüklədi. Azərbaycan faktiki olaraq dağılmaq ərəfəsində idi. Vətəndaş müharibəsi başladı. Vətəndaş müharibəsini başladan anti-milli hökumət qorxu içində qaçdı və Azərbaycanı praktik olaraq başsız qoydu. Lakin Heydər Əliyevin müdrikliyi, cəsarəti və qətiyyəti, ən çətin anlarda xalqın ona olan inamı bizə bütün mənfi hadisələrə son qoymaq və Azərbaycanı inkişaf yoluna çıxarmaq şansı verdi.

O gündən etibarən Azərbaycan sürətli inkişaf dövrünü yaşayır. Bu il Qurtuluş Gününün 20-ci ildönümünü qeyd edərkən biz bütün bu tarixi məqamları bir daha təhlil etdik. Müstəqil Azərbaycanın müasir uğurlu inkişafının təməli düz 20 il bundan əvvəl qoyulmuşdur. "Əsrin müqaviləsi" ölkəmizdə baş verən iqtisadi islahatların sürətləndirilməsində xüsusi rol oynamışdır. Bu fürsətdən istifadə edərək 19 ildir bizimlə işləyən xarici şirkətləri salamlamaq istərdim. Onların Azərbaycana sərmayələri və sədaqəti, eləcə də gözəl əməkdaşlıq mühiti bugünkü reallıqlara gətirib çıxardı.

Bu gün biz yeni beynəlxalq əməkdaşlıq layihəsinin başlanmasını qeyd edirik. Azərbaycanda Gəmiqayırma Zavodunun yaradılması da Beynəlxalq əməkdaşlıq sayəsində mümkün olmuşdur. Burada Azərbaycan tərəfinin və Sinqapurun Keppel şirkətinin birgə fəaliyyəti öz nəticəsini göstərir. Zavodun tikintisinə xarici mütəxəssislər cəlb olunub. Burada quraşdırılmış avadanlıq aparıcı xarici şirkətlər tərəfindən istehsal edilmişdir. Səhmlərin 90 faizi Azərbaycana, 10 faizi isə Keppelə məxsusdur. Əməliyyatın rəhbərliyi Sinqapurun Keppel şirkətinə həvalə edilmişdir. Düşünürəm ki, bu, beynəlxalq əməkdaşlığın yeni formasının gözəl təzahürüdür. Sinqapura son rəsmi səfərim zamanı biz gəmiqayırma zavodunun tikintisini də müzakirə etdik.

Gəmiqayırma zavodunun tikintisi tarixi hadisədir, çünki Azərbaycanda əvvəllər heç vaxt gəmiqayırma zavodu olmamışdır. Sovet dövründə bir neçə tərsanə mövcud idi, lakin gəmilərin alınması ilə bağlı bütün işlər xarici tərəfdaşlar vasitəsilə, o cümlədən müstəqillik dövründə həyata keçirildi. Son 10 ildə Azərbaycan Xaricdə 19 gəmi, o cümlədən bərə, tanker və quru yük gəmiləri alıb. Bu məqsədlər üçün nə qədər vəsait ayrıldığını təsəvvür etmək çətin deyil.

Amma indi Azərbaycanda istismar ediləcək bütün növ gəmilər ölkəmizdə istehsal ediləcəkdir.

Bu, böyük tarixi nailiyyətdir. Bu zavodun tikintisi Azərbaycanda aparılan iqtisadi islahatların nəticəsidir. Buraya qoyulan investisiyalar çox böyük rəqəmlərlə ölçülür – 470 milyon dollar. Bu yalnız ilk addımdır. İkinci mərhələdə əlavə 160 milyon dollar sərmayə qoyulacaq və bu investisiyaların 90 faizi Azərbaycanın payına düşür.

Zavodda ən müasir standartlara cavab verən qabaqcıl texnologiyalardan istifadə olunur. Burada 1250-yə yaxın iş yeri yaradılmışdır. Orta əmək haqqı da olduqca yüksəkdir. Ehtiyaclarımızı, Azərbaycanın nəqliyyat sektorunda davam edən və bundan sonra da davam edəcək işləri nəzərə alaraq, tam əminliklə deyə bilərik ki, zavod çox gərgin cədvəl üzrə işləməli olacaq. Dövlət Neft Şirkəti yaxın illərdə 130 gəminin inşasını təmin etməlidir. Əlbəttə, bu gəmilərin hamısı zavodda tikiləcəkdir. Gələcəkdə Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi 20-yə yaxın gəmi alacaq. Onların hamısı Azərbaycanda da inşa ediləcək. Bildiyimə görə, Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda çalışan xarici tərəfdaşlarımız 20-dən çox gəmi sifariş etmək niyyətindədirlər. Yəni, yalnız mövcud sifarişlər zavodun gecə-gündüz işləməsini təmin etməlidir. Nəzərə alsaq ki, digər sahil ölkələrinin də neft-qaz əməliyyatları Xəzərdə aparılır və onların nəqliyyatla bağlı məsələlərinin də həllinə ehtiyac var, istisna deyil ki, qonşularımız da bu zavodun fəaliyyətindən yararlana biləcəklər. Bir sözlə, bu zavodun tikintisi böyük tarixi hadisədir. Azərbaycanda iqtisadi islahatlar öz bəhrəsini verir. Bu, həm də Azərbaycanın iqtisadi siyasətinin düzgün istiqamətdə aparıldığını tam təsdiq edir. Bizim əsas iqtisadi islahatlarımız qeyri-neft sektorunun və sənaye istehsalının inkişafına yönəldilmişdir. Eyni zamanda, əlbəttə ki, biz neft sektorunun inkişafını təmin etməliyik.

Biz son illər ərzində neft-qaz sektorunda tarixi nailiyyətlər əldə etmişik. Demək olar ki, 2006-cı ildə Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəmərinin və 2007-ci ildə Bakı-Tbilisi-Ərzurum qaz kəmərinin tikintisi regionun enerji xəritəsini əhəmiyyətli dərəcədə dəyişib. TANAP layihəsinin ötən il icrasına başlanması və bu il Trans-Adriatik boru kəmərinin tikintisi ilə bağlı əldə edilmiş Saziş Azərbaycanı yaxın onilliklərdə çox mühüm beynəlxalq enerji oyunçusuna çevirəcək.

Azərbaycan enerji təhlükəsizliyi məsələlərinin həllində mühüm rol oynayır. Bu, böyük nailiyyətdir, bizim əsas uğurumuzdur və görülən işlərin nəticəsidir. Digər tərəfdən isə bu, böyük məsuliyyətdir, çünki Azərbaycanın irəli sürdüyü təşəbbüslər regional müstəvidən kənara çıxdı və qloballaşdı. Azərbaycanın uğurlu neft-qaz siyasəti təkcə regionda deyil, bütün Avropada enerji problemlərinin həllinə kömək edəcək. Belə bir şəraitdə, əlbəttə ki, bizim məsuliyyətimiz daha da artacaqdır. Amma biz buna hazırıq. Biz bütün bu işləri böyük məsuliyyət hissi ilə görmüşük. İndiyə qədər biz neft-qaz sektorunda heç bir yanlış addım atmamışıq. 20 il ərzində Azərbaycanın neft-qaz potensialı xeyli artmışdır. Son illər biz elektrik və qaz idxal edən ölkədən onları ixrac edən ölkəyə çevrilmişik. Biz neft-qaz potensialımızı tam reallaşdırmışıq. Bundan başqa, qeyri-neft sektorunun inkişafı bizim iqtisadi siyasətimizin əsas hissəsidir. Bu zavod Azərbaycanın iqtisadi siyasətinin – qeyri-neft sektorunun inkişafının və sənayeləşmə siyasətinin uğurla davam etdirilməsinin gözəl əksidir.

Mən əvvəlki çıxışlarımda qeyd etmişdim ki, Azərbaycanda bir neçə böyük sənaye mərkəzi olmalıdır: Bakının Qaradağ rayonu, Gəncə, Sumqayıt və Mingəçevir. Əlbəttə ki, Azərbaycanın digər şəhər və rayonları da sənaye inkişafı sahəsində işlər görəcəklər, lakin bunlar böyük mərkəzlərdir. Bu zavod Qaradağ rayonunda da tikilmişdir. Bu zavodun tikintisi də idxaldan asılılığın azaldılması yolunu əyani şəkildə göstərir. İdxaldan asılılığın azalması yalnız qida ilə əlaqəli deyil. Eyni zamanda, Azərbaycan da tikinti materialları istehsal etməli və sənaye istehsalı qurmalıdır.

Zavodun timsalında biz Azərbaycanın yeniləşdiyini, modernləşdiyini və sənayeləşdiyini görürük. Qeyd etdiyim kimi, zavodun sifariş miqyası olduqca genişdir.

Mən dedim ki, bu kifayət qədər böyükdür. Təkcə planlaşdırılmış işlərin dəyəri təxminən 4,5 milyard dollardır. Başqa sözlə, əgər zavod tikilməsəydi, bu vəsait başqa ölkələrə yönələcəkdi. Lakin indi bu vəsait ölkə daxilində qalacaq. Bütün sifarişlər Azərbaycanda yerinə yetiriləcək. Burada çoxlu iş yerləri mövcuddur. Qeyd etdiyim kimi, hazırda burada 1 250 nəfər çalışır və iş yerlərinin sayı mərhələli şəkildə artacaq. Bu isə uğurlu iqtisadi siyasətimizin təcəssümü və nəticəsidir.

Əlbəttə, zavodun tikintisi böyük məna daşıyır, çünki bu gün belə zavodların tikintisi yalnız uğurlu və inkişaf edən ölkələrin əlində ola biləcək bir məsələdir. Bu gün maliyyə və iqtisadi böhran dünyanın müxtəlif hissələrinə təsir edib. Lakin baxın, Azərbaycana nə qədər investisiya qoyulur, mənim son həftələr və aylar ərzində açılışını etdiyim müəssisələrdə nə qədər iş görülüb. İnfrastruktur yenilənir, qaz xətləri çəkilir və yeni sənaye müəssisələri meydana çıxır. Bir ay əvvəl mən böyük bir sement zavodunun açılışında iştirak etdim. Qaradağ rayonunda artıq müasir sement zavodu fəaliyyət göstərir, ikinci zavod isə tikilməkdədir. Əminəm ki, tezliklə sement idxalından azad olacağıq.

Başqa sözlə, ölkəmiz üçün lazım olan və mümkün olan bütün layihələr həyata keçirilməlidir. Bu isə yeni iş yerlərinin yaradılması, ümumi daxili məhsulun artması və ölkəmizin güclü bir sənaye mərkəzinə çevrilməsi deməkdir.

Qeyd etməliyik ki, Azərbaycan mənim təşəbbüsümlə yaradılan sənaye parkları layihəsini uğurla həyata keçirir. Yaxın gələcəkdə sənaye parkının ilk nəticələrini görəcəyik. Mən tam əminəm ki, bizim siyasi baxışlarımız və “Azərbaycan 2020: Gələcəyə baxış” konsepti tam şəkildə həyata keçiriləcək və Azərbaycan güclü bir sənaye mərkəzinə çevriləcək. Bu gün biz güclü iqtisadi mərkəzik. Biz həm də nəqliyyat və logistika mərkəziyik.

Biz həmçinin güclü bir sənaye mərkəzinə çevrilməliyik, çünki gələcək sənaye inkişafı ilə bağlı olmalıdır.

Nəqliyyat sektoru ilə bağlı deməliyəm ki, neft gəlirlərinin bir hissəsi nəqliyyat infrastrukturunun inkişafına sərf olunur. Gəmiqayırma zavodunun tikintisi isə nəqliyyat sektoruna verilən töhfədir.

Biz əlverişli coğrafi mövqeyə sahibik. Azərbaycan təbii nəqliyyat dəhlizləri üzərində yerləşir. Şimal-Cənub və Şərq-Qərb dəhlizləri Azərbaycanın ərazisindən keçir. Lakin müasir logistika və nəqliyyat infrastrukturu yoxdursa, bu mövqe o qədər də əhəmiyyət daşımayacaq. Buna görə də digər sahələrlə yanaşı, nəqliyyat sektorunun inkişafına da böyük sərmayə qoymuşuq. Bu sektor böyük diqqət alıb. Son illərdə Azərbaycan bütün növ nəqliyyat vasitələrini inkişaf etdirib. Son 10 ildə biz 19 bulk carrier, bərə və tanker, 31 təyyarə almış və yeddi hava limanı tikmişik.

Bakı-Tbilisi-Qars dəmiryolu tikilməkdədir. Bu strateji əhəmiyyətli digər bir layihədir. Yol şəbəkəsi, əsas magistrallar və kənd yolları inşa edilərək yenidən qurulur. Bakıda belə gözəl bir gəmiqayırma zavodu inşa edilib. Alat qəsəbəsində Xəzər hövzəsində ən böyük ticarət limanı olacaq yeni beynəlxalq dəniz limanı tikilməkdədir. İlk mərhələdə onun yük emalı qabiliyyəti 10 milyon ton olacaq və gələcəkdə 20 milyon tona çatacaq. Yük daşımalarının gələcək artımı yeni infrastrukturu tələb edir. Və biz onu yaradacağıq – bu gəmiqayırma zavodu, yeni dəniz limanı, Bakı-Tbilisi-Qars dəmiryolu, yeni hava limanları və s.

Azərbaycan indi yük təyyarələri üçün bir mərkəzə çevrilib. Başqa sözlə, biz Azərbaycanı müxtəlif istiqamətlərdə bir mərkəzə çevirmək üçün çalışmalıyıq. Artıq bunu həyata keçiririk. Azərbaycan enerji mərkəzi, iqtisadi mərkəz, dinlərarası əlaqələr mərkəzi, dözümlülük mərkəzi, Cənubi Qafqazın sənaye və nəqliyyat mərkəzidir.

Lakin Azərbaycanın potensialı bu qədər böyük və bu gün artımı bu qədər sürətlidir ki, işimizi yalnız regional məsələlərlə məhdudlaşdıra bilmərik.

Bu gün bizim iqtisadi baxışlarımız, iqtisadi siyasətimiz və investisiya planlarımız artıq regionla məhdudlaşmır. Azərbaycan bu gün beynəlxalq təşkilatlara vəsait ayırır və donor kimi çıxış edir. Azərbaycan müxtəlif iqtisadiyyatların inkişafına böyük sərmayələr qoyur və kreditlər təmin edir. Beləliklə, indi tamamilə fərqli bir vəziyyət mövcuddur. İyirmi il əvvəl ölkəmiz xarici investisiyalar olmadan inkişaf edə bilməzdi, indi isə Azərbaycan xarici tərəfdaşlar üçün mükəmməl investisiya mühiti yaradıb. Bu gün Azərbaycan gələcəkdə həm iqtisadi, həm də siyasi baxımdan daha böyük nəticələr görmək məqsədilə digər bazarlara və iqtisadiyyatlara investisiya qoyur.

Əlbəttə, bizim iqtisadi siyasətimiz yeni istiqamətdə inkişaf edir. Beynəlxalq maliyyə institutlarının qiymətləndirmələri və ən nüfuzlu beynəlxalq təşkilatların reytinqləri Azərbaycanda aparılan işləri yüksək qiymətləndirir. Böhran illərində bir çox ölkələrin kredit reytinqləri düşərkən, Azərbaycanın kredit reytinqləri üç aparıcı reytinq agentliyi – Fitch, S&P və Moody’s tərəfindən yüksəldildi. Dünya İqtisadi Forumu, Davos Forumu, Azərbaycanın rəqabət qabiliyyəti üzrə dünyada 39-cu yerdə olduğunu göstərir. Bu nə deməkdir? Bu o deməkdir ki, biz iqtisadi rəqabətliliyə görə dünyanın 40 aparıcı ölkəsi ilə eyni səviyyədəyik. Bu böyük nəticə və əsas uğurdur. Biz MDB-də birinciyik.

Başqa sözlə, bir nəfərə düşən birbaşa xarici investisiya həcminə görə biz MDB-də birinciyik.

Mən bunu yalnız özümüzü tərifləmək üçün demirəm, baxmayaraq ki, bunun üçün imkanlar əlbəttə ki, mövcuddur. Mən bunu deyirəm, çünki bütün bu uğurlar və nailiyyətlər diqqətli siyasət sayəsində mümkün olub. Eyni zamanda bunu deyirəm ki, biz bu nailiyyətlərlə kifayətlənməməliyik. Biz gələcəyə baxmalıyıq və baxırıq. Ölkənin inkişaf strategiyasını 20-30 illik dövr üçün planlaşdırırıq. Azərbaycanın sənaye potensialı, demoqrafik vəziyyəti, bazarlara çıxış imkanlarımız – bunlar barədə düşünməliyik. Bazarımız genişlənib. Lakin Azərbaycanda mövcud potensial tam şəkildə bizim mövcud bazarımıza uyğun deyil.

Biz yeni bazarlara çıxmalıyıq. Əlbəttə, rəqabət qabiliyyətli və hazır məhsullarla regional və qlobal bazarlara çıxışımız olmalıdır. Azərbaycanda yaradılmış bütün iri müəssisələr də məhz bu səviyyədə, yəni ən yüksək beynəlxalq səviyyədə olmalıdır. Mən əminəm ki, qaldırdığım məsələlər gələcəkdə həllini tapacaq. Gələn il regional inkişaf üzrə proqramımızın üçüncü hissəsini qəbul edəcəyik. Eyni zamanda, sənaye və iqtisadi siyasətimizlə bağlı digər təşəbbüslər də gələn il həyata keçiriləcək. Buna görə də biz daim inkişaf etməliyik və əldə etdiyimiz nailiyyətlərlə kifayətlənməməliyik. Ölkəmizi daha da gücləndirmək və Azərbaycan xalqı üçün daha yaxşı həyat təmin etmək üçün davamlı axtarışda olmalıyıq.

Bir daha demək istəyirəm ki, bu zavodun tikintisi böyük bir hadisədir, tarixi bir hadisədir, diqqətəlayiq bir hadisədir. Zavodun inşasında iştirak edən hər kəsə təşəkkür edirəm. Azərbaycanda artıq belə böyük bir sənaye müəssisəsinin yaradılmasından məmnunam və qürur duyuram. Zavodun hər uğuruna uğurlar arzulayıram. Təşəkkür edirəm.